Inbreng PvdA-GroenLinks bij de begrotingsbehandeling

 

Noordwijk, 2 november 2017

Mijnheer de voorzitter

 

Vorige maand heeft de gemeenteraad van Noordwijk de Omgevingsvisie 2030 vastgesteld. Uit de milieueffectrapportage is gebleken dat extra woningbouw niet mogelijk is zonder vergaande maatregelen voor energie, energiegebruik en het terugdringen van verkeeremissie vanwege een hoge kwetsbaarheid van de duinen voor stikstofdepositie. Ontwikkelingen bij de v.d. Berghstichting, het Space Businesspark, het Wantveld, extra parkeercapaciteit op de Boulevard en zelfs het afbuigen van verkeersstromen over de Northgodreef zijn op dit moment wettelijk niet mogelijk omdat de zogeheten milieugebruiksruimte wordt overschreden.

De komende jaren worden er 3200 woningen gebouwd. Om deze bouw mogelijk te maken is het noodzakelijk de milieugebruiksruimte sterk te vergroten. In de milieueffectrapportage wordt gesproken over het isoleren van 6000 woningen en het nagenoeg energieneutraal bouwen van alle nieuwbouwwoningen, en het beperken van de automobiliteit met 850.000 voertuigbewegingen door het aanleggen van een transferium en het stimuleren en faciliteren van duurzame mobiliteit in de vorm van elektrisch rijden, autodelen, beter benutten van bestaande mobiliteitsvoorzieningen en faciliteiten voor (elektrische) fietsen. Dit alles vraagt grote publieke en particuliere investeringen die al snel in de vele tientallen miljoenen gaan liggen. Mede vanwege de fusie met Noordwijkerhout is het niet mogelijk om in de meerjarenbegroting groot geld op te nemen voor deze voor de ontwikkeling van de voor Noordwijk noodzakelijke investeringen.

 

De fractie van PvdA-GroenLinks vraagt bij motie om een eerste doorrekening van de benodigde investeringen. Deze kunnen bij de verdere besprekingen met Noordwijkerhout worden meegenomen.

 

De Omgevingsvisie Noordwijk 2030 beschrijft dat Noordwijk klimaatbestendig ingericht moet worden. Maatregelen zijn noodzakelijk om langdurige regenval, heftige buien en langere perioden van droogte op te kunnen vangen. Gemeenten moeten, in het kader van klimaatadaptatie, een stresstest uitvoeren. Het Hoogheemraadschap van Rijnland helpt daarbij.

 

De fractie van PvdA-GroenLinks vraagt hierbij aan het College hoe ver de gemeente Noordwijk bij het opstellen van een stresstest is en of de uitkomsten binnenkort ons bereiken.

 

Uit stresstesten blijkt dat veel verhard oppervlak (ook in tuinen) tot problemen leidt. De Operatie Steenbreek is gericht op het omzetten van verhard oppervlak in een meer biodivers gebied, goed voor bloemen en vlinders en de wateropvang.

 

De fractie van PvdA-GroenLinks ondersteunt de Operatie Steenbreek en vraagt het college binnen Rijnland actief bij te dragen aan de Operatie Steenbreek.

 

Hiervoor komen wij dan ook met de motie tegeltaks.

 

Twee weken geleden zijn zeer verontrustende berichten verschenen over de dramatische achteruitgang van insecten in Duitse natuurgebieden. Ook in Nederland lijkt deze sterke achteruitgang voor te komen. Het is niet zo lang geleden dat iedere autobestuurder de beschikking had over een vliegenspons om na een autorit hardnekkige insectenresten van de voorruit te verwijderen. Vijf gemeenten (Leiden, Leiderdorp, Zoetermeer, Zoeterwoude en Alphen) werken binnen de Groene Cirkel Bijenlandschap samen met Naturalis en andere wetenschappers om de bijen- en insectensterfte te verminderen en de omgeving door meer bloemen kleurrijker te maken. Andere gemeenten uit Holland Rijnland sluiten zich hierbij aan.

 

De fractie van PvdA-GroenLinks vraagt aan het College aan te sluiten bij de Groene Cirkel Bijenlandschap.

 

Wonen behoort tot de elementaire levensbehoeften. Als gemeentelijke overheid hebben we een belangrijke taak om die mensen die niet op eigen kracht in deze levensbehoefte kunnen voorzien een handje te helpen.

In het Coalitieakkoord staat:

⦁                Uitgangspunt is dat er bij grotere bouwprojecten minimaal 30% sociaal wordt gebouwd, bij voorkeur in de huursector, en

⦁                In beide kernen wordt extra geïnvesteerd zodat 200 (sociale) huurwoningen voor ouderen in de buurt van de winkels in Noordwijk gebouwd of duurzaam gerenoveerd worden.

 

In de Noordwijkse Woonagenda (7 juli 2016) werd het percentage sociale huur en sociale koop bijgesteld naar respectievelijk 20% en 10%.

De fractie PvdA-GroenLinks heeft meerdere malen gepleit voor een nadere definitie van “sociale koop”. Recente ontwikkelingen op de hypotheekmarkt en publicaties hierover geven ondubbelzinnig aan dat het steeds lastiger wordt voor de middeninkomens om een eigen woning te financieren.

Ondanks het feit dat het begrip “sociale koop” in een rijksregeling en ook in onze eigen verordening wordt genoemd is de fractie PvdA-GroenLinks van mening dat “sociale koop” niet bestaat. In zijn huidige vorm zijn sociale koopwoningen onbetaalbaar (mensen krijgen geen hypotheek) en als het al lukt dan helpen we alleen de eerste koper.

Mensen met een inkomen tussen de 32.000 en 45.000 euro zijn niet in staat een eigen woning te financieren en zijn aangewezen op een huurwoning.

 

Het percentage sociale huur bij nieuwbouw dat de raad heeft vastgesteld op 20% moet daarom omhoog. De behoefte aan sociale huurwoningen blijft onverminderd groot. Het aandeel sociale huurwoningen ligt nu beneden de 19%. Als we niet meer dan 20% van de nieuwbouwwoningen als sociale huurwoningen bestempelen dan wordt het relatieve aandeel van sociale huurwoningen nog lager dan 19%.

 

De fractie PvdA-GroenLinks zal daarom met een voorstel komen om de Woonagenda hierop aan te passen.

 

Graag uiten wij onze zorgen over de locatie van nieuw te bouwen sociale huurwoningen in de gefuseerde gemeente. Sociale huur dient verspreid te worden in alle vier de kernen van de nieuw te vormen gemeente. Een concentratie van sociale huurwoningen in wat nu nog gemeente Noordwijkerhout is voor onze fractie dan ook niet acceptabel en wij roepen alle politieke partijen op hieraan aandacht te besteden in hun verkiezingsprogramma.

 

In het coalitieakkoord worden een extra 200 (sociale) huurwoningen in de buurt van winkels toegezegd.

 

Kan het college ons informeren hoe dit punt uit het coalitieakkoord tot uitvoering zal worden gebracht. Wij willen het college hierbij graag de suggestie meegeven of met financiële steun van de gemeente een aantal bestaande complexen kunnen worden voorzien van een lift, waarmee de levensloopbestendigheid van woningen sterk wordt vergroot.

 

Het college geeft in de begroting aan in een later stadium met de raad te willen debatteren over de betekenis van het begrip woonlasten – zoals de ontroerend zaakbelasting, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing – in Noordwijk. Een prima initiatief. De fractie is bezorgd over de woonlasten van huurders van sociale huurwoningen. De huurverhogingen – waarvoor de rijksoverheid de verantwoordelijkheid draagt – zijn voor sociale huurwoningen de laatste jaren hoog.

 

Wethouder Van Duijn zegt in de Noordwijker dat huurders eerder goedkoper dan duurder uit zullen zijn. Kan de wethouder dat toelichten.

 

De transitie van de zorgzame samenleving naar een participatiesamenleving krijgt door de komst van de omgevingswet een nieuwe richting. De omgevingswet vraagt om een andere rol van de gemeente. De gemeente zal haar rol als procesbewaker tussen alle partijen op moeten pakken met daarbij  de behoeften van de inwoners als uitgangspunt.

Naast de rol van financier heeft de gemeente nadrukkelijk ook een rol van controleur van de sociale dienstverleners, dit zorgt voor nieuwe vragen zoals: wie heeft welke verantwoordelijkheid, wie is aansprakelijk, inhoudelijk maar ook financieel. De fractie ziet hier wel het gevaar van een vergaande controle en bijkomende administratieve rompslomp.

 

In het hele sociale domein draait het primair om het voorkómen van problemen. Dat is goed voor de inwoners van Noordwijk, maar ook goed voor het huishoudboekje van de gemeente. Goede basisvoorzieningen zijn hierbij een voorwaarde en deze moeten voor iedere Noordwijker bereikbaar zijn en blijven.  Cumulatie van eigen bijdragen kan ervoor zorgen dat Noordwijkers afzien van voorzieningen en in een sociaal isolement kunnen komen. Dit dient naar de mening van de fractie PvdA-GroenLinks voorkomen te worden, zodat iedereen mee kan en blijft doen. Het sociale wijkteam van Noordwijk heeft hier een belangrijke rol in.

 

De rijksoverheid heeft verdere bezuinigingen aangekondigd op de wijkverpleegkundige zorg, de effecten zullen vrijwel direct te merken zijn. Om een goede aansluiting te houden tussen het sociale domein en het medische domein is er een rol weggelegd voor de wijkverpleegkundige.

 

Wij zullen dan ook met een motie komen waarin de wijkverpleegkundige een rol zal krijgen in het sociale wijkteam.

 

 

De fractie blijft bezorgt over de financiële tekorten in de jeugdzorg en de verdere bezuinigingen van de rijksoverheid. De nieuwe tekorten en bezuinigingen kunnen ertoe leiden dat de opgebouwde reserves sociaal domein binnen een aantal jaren verdampt zullen zijn. Innovatie en het terugdringen van de administratieve regelgeving in de (jeugd)zorg kan een bijdrage leveren aan een oplossing. De rijksoverheid zal ook moeten bijdragen aan de oplossing.

 

Noordwijk heeft haar zeven sterren die gaan stralen, maar zoals het er nu uit gaat zien laaft de vuurtoren zich in het gedachtegoed van de PvdA-GroenLinks. Ik kan u zeggen, dat doet de fractie goed.

 

Dank u wel,

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


 

 

 

 

 

Bijlage: Inbreng PvdA-GroenLinks bij de begrotingsbehandeling

 

 

Sociale koop wekt de indruk dat we mensen helpen die zonder die hulp niet een woning kunnen kopen. Als we kijken naar de cijfers, dan blijkt dat mensen met een inkomen tot € 45.000 (het bedrag in onze verordening en dat ruim ligt boven het modaal inkomen) geen hypotheek kunnen krijgen voor een woning van € 224.000 (2 ton plus bijkomende kosten). Het effect van sociale koop is eenmalig. De eerste koper profiteert van de relatief lage prijs. Als de eerste koper wil verkopen geldt binnen tien jaar voor de tweede koper dezelfde voorwaarden als voor de eerste koper. Wij denken dat de voorwaarden voor de tweede koper een papieren tijger zal blijken. De betekenis voor de doelgroep zal van geen betekenis blijken.

 

  • Voor sociale koop geldt een bovengrens van € 200.000
  • Extra kosten koper minimaal 12%, in totaal € 224.000
  • Bedoeld voor mensen met verzamelinkomen tot €45.000,- (verordening).
  • Bij inkomen 45.000 hypotheek 211.500 (eigen geld € 8.500 nodig)
  • Het modaal inkomen 2017 (CPB) bedraagt: € 37.000 (€ 2.855 per maand)
  • Bij modaal inkomen hypotheek € 170.000